Jak przygotować diagnozę potrzeb szkoły do programu Pracownie Kompas Jutra?

 

Jednym z najważniejszych elementów wniosku o udział w programie „Pracownie Kompas Jutra 2026–2029” jest diagnoza potrzeb szkoły.

To właśnie na jej podstawie placówka powinna określić, jakie wyposażenie jest jej rzeczywiście potrzebne oraz w jaki sposób zakupione pomoce dydaktyczne pomogą w realizacji założeń nowej podstawy programowej.

Dobrze przygotowana diagnoza nie powinna być jedynie listą brakujących produktów. Powinna pokazywać:

• jakie są aktualne możliwości szkoły,
• jakie występują potrzeby edukacyjne,
• jakie bariery utrudniają prowadzenie zajęć,
• w jaki sposób planowane zakupy poprawią jakość nauczania.

 

Kto powinien przygotować diagnozę potrzeb?

Diagnoza powinna powstać we współpracy osób, które najlepiej znają codzienną pracę szkoły.

W jej przygotowanie warto zaangażować:

✅ dyrektora szkoły,
✅ nauczycieli prowadzących zajęcia przyrody,
✅ nauczycieli zajęć praktyczno-technicznych,
✅ nauczycieli wykorzystujących technologie edukacyjne,
✅ osoby odpowiedzialne za organizację pracowni.

Wspólna analiza pozwala uniknąć przypadkowych zakupów i przygotować wyposażenie, które będzie faktycznie wykorzystywane podczas zajęć.

 

Jak krok po kroku przygotować diagnozę potrzeb szkoły?

Krok 1. Analiza obecnego wyposażenia

Pierwszym etapem powinno być sprawdzenie, jakie wyposażenie szkoła już posiada.

Warto odpowiedzieć na pytania:

• Jak wygląda obecna pracownia przyrody?
• Jakie pomoce dydaktyczne są dostępne?
• Czy sprzęt jest sprawny i aktualny?
• Czy nauczyciele mają możliwość prowadzenia doświadczeń?
• Jakich elementów brakuje?

Przykład:

Stan obecny:

Szkoła posiada podstawowe pomoce do prowadzenia lekcji przyrody, jednak ograniczone wyposażenie laboratoryjne uniemożliwia regularne wykonywanie doświadczeń przez uczniów.

Potrzeba:

Doposażenie pracowni w zestawy eksperymentalne, sprzęt pomiarowy oraz narzędzia umożliwiające prowadzenie zajęć metodą badawczą.

 

Krok 2. Określenie potrzeb nauczycieli

Kolejnym etapem jest rozmowa z nauczycielami.

Warto zapytać:

• Jakich zajęć praktycznych obecnie nie można realizować?
• Jakie doświadczenia chcieliby wykonywać uczniowie?
• Jakiego sprzętu brakuje?
• Jak można zwiększyć aktywność uczniów podczas lekcji?

Celem programu jest nauka poprzez działanie, dlatego wyposażenie powinno wspierać aktywne metody pracy.

 

Krok 3. Określenie celów edukacyjnych

Każdy planowany zakup powinien mieć uzasadnienie.

Nie:

❌ „Zakup monitora interaktywnego”

Lepiej:

✅ „Zakup monitora interaktywnego umożliwi prezentację wyników doświadczeń, analizę materiałów edukacyjnych, pracę projektową uczniów oraz wykorzystanie cyfrowych zasobów podczas zajęć.”

Nie:

❌ „Zakup mikroskopów”

Lepiej:

✅ „Zakup mikroskopów pozwoli uczniom prowadzić samodzielne obserwacje biologiczne oraz rozwijać umiejętność analizy i wyciągania wniosków na podstawie przeprowadzonych badań.”

 

Krok 4. Przygotowanie listy planowanego wyposażenia

Lista zakupowa powinna wynikać bezpośrednio z diagnozy.

Przykładowo:

Pracownia przyrody

Potrzeby:

• prowadzenie doświadczeń,
• obserwacja środowiska,
• analiza wyników.

Planowane wyposażenie:

• zestawy laboratoryjne,
• czujniki pomiarowe,
• mikroskopy,
• modele edukacyjne,
• pomoce do eksperymentów.

 

Pracownia praktyczno-techniczna

Potrzeby:

• rozwój kompetencji praktycznych,
• realizacja projektów,
• nauka projektowania.

Planowane wyposażenie:

• narzędzia,
• zestawy konstrukcyjne,
• materiały techniczne,
• rozwiązania do programowania i projektowania.

 

Krok 5. Przygotowanie uzasadnienia do wniosku

Najważniejsza część diagnozy to odpowiedź na pytanie:

„W jaki sposób zakupione wyposażenie wpłynie na realizację podstawy programowej?”

Przykładowe uzasadnienie:

Planowane doposażenie pracowni pozwoli zwiększyć udział metod eksperymentalnych i projektowych w procesie nauczania. Uczniowie będą mogli samodzielnie wykonywać doświadczenia, prowadzić obserwacje oraz analizować wyniki swojej pracy. Wyposażenie przyczyni się do rozwijania kompetencji praktycznych, cyfrowych oraz umiejętności współpracy.

 

Najczęstsze błędy przy przygotowaniu diagnozy potrzeb

❌ przygotowanie listy zakupów bez uzasadnienia,
❌ wybór sprzętu tylko dlatego, że jest dostępny,
❌ brak informacji o obecnym stanie wyposażenia,
❌ nieuwzględnienie nauczycieli w procesie planowania,
❌ zakup pojedynczych produktów zamiast stworzenia funkcjonalnej pracowni.

 

Checklista dyrektora – diagnoza potrzeb

Przed złożeniem wniosku sprawdź:

☐ Czy przeanalizowaliśmy obecne wyposażenie?
☐ Czy zapytaliśmy nauczycieli o realne potrzeby?
☐ Czy każdy zakup ma uzasadnienie edukacyjne?
☐ Czy wyposażenie pozwoli realizować naukę przez doświadczenie?
☐ Czy przygotowaliśmy kalkulację kosztów?
☐ Czy planowana pracownia będzie wykorzystywana przez uczniów przez wiele lat?

 

Dobrze przygotowana diagnoza potrzeb jest fundamentem całego projektu. To ona pokazuje, że planowane zakupy nie są przypadkowe, ale wynikają z rzeczywistych potrzeb szkoły i kierunku zmian we współczesnej edukacji.